Aktualności

Paszporty Polityki 2017. Kto przekroczył granice?

Napisane przez Gandalf

25 lat Paszportów Polityki i kolejni artyści nagrodzeni za przekraczanie granic w sztuce. Tak jak 25 lat temu, kiedy rodziła się idea „paszportów”, tak i dziś ich rola nie słabnie. Pokrzepiają, dają do myślenia, inspirują do działania. Pomysłodawcą nagrody był Zdzisław Pietrasik. Tegoroczna gala jest pierwszą, która odbyła się bez Niego. Publicysta, krytyk filmowy i teatralny, zmarł w kwietniu 2017 roku.

Początkowo twórców nagradzano w sześciu kategoriach. Dwa lata temu dodano siódmą: Kulturę Cyfrową. Kandydaci do Paszportów Polityki zgłaszani są przez dziennikarzy polskich mediów. Do finałowej trójki przechodzą twórcy, którzy zdobyli najwięcej głosów. Zwycięzców wybiera kapituła redakcji tygodnika „Polityka”.

Paszporty Polityki otrzymało już blisko 200 osób. Niektórym to prestiżowe wyróżnienie pomogło mocniej zaistnieć w świadomości odbiorców. Popularnymi właścicielami Paszportów Polityki są między innymi Jerzy Pilch, Dorota Masłowska, Kayah, Danuta Stenka, Borys Lankosz, Wojciech Smarzowski, Marcin Dorociński, Zygmunt Miłoszewski, Szczepan Twardoch.

Laureaci Paszportów Polityki 2017:

Kategoria Film należała do Jagody Szelc. Paszport Polityki dostała za „niezależność, świeżość spojrzenia, artystyczną konsekwencję i wyjątkowo oryginalny sposób ukazania świata na krawędzi w filmie „Wieża. Jasny dzień””.

fot. Marcin Kmieciński /PAP

Jagoda Szelc to reżyserka i scenarzystka. Absolwentka Wydziału Grafiki Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu. Studentka Wydziału Reżyserii Filmowej i Telewizyjnej PWSFTviT w Łodzi. Jagodzie Szelc nominację zagwarantował pełnometrażowy debiut, „Wieżę. Jasny dzień”. W tej kategorii nagrodę wręczył Janusz Wróblewski z „Polityki” i Krzysztof Zanussi. Reżyser pytany o ostatnie 25 lat polskiej kultury i filmu, powiedział, że największy sukces polskiej kinematografii to fakt przetrwania transformacji ustrojowej i to, że zachowała ciągłość.

W kategorii Literatura Paszport Polityki otrzymał Marcin Wicha „za oszczędność języka i bogactwo książki, która mówi o rzeczach najważniejszych”.

Marcin Wicha (Twitter)

Książka, o której mowa to „Rzeczy, których nie wyrzuciłem” – „esej osobisty, opowiadający o matce, o śmierci, o porządkowaniu rzeczy, książek i wspomnień. A przede wszystkim o słowach i milczeniu”.

Paszport Polityki w kategorii Literatura wręczyli Wiesław Myśliwski  i dziennikarka Justyna Sobolewska. Pisarz poruszył publiczność słowami, że „najważniejsze jest to, że istnieje literatura mimo tak dramatycznego spadku czytelnictwa w Polsce”.

Michał Borczuch został laureatem Paszportów Polityki w kategorii Teatr „za teatr oryginalny i poruszający. Pełen empatii, a jednocześnie uważnie i nie bez ironii analizujący tworzenie się i działanie naszego ego, mechanizmy pracy pamięci oraz rolę sztuki w życiu”.

©ROLEX / MARIO DEL CURTO | Reference: RMP6T1205_01 -067.jpg

Borczuch to reżyser teatralny i autor adaptacji. Studiował grafikę na ASP w Krakowie, skończył jednak PWST w Krakowie. Artysta wielokrotnie wyróżniany i nagradzany za swoją twórczość. Do Paszportów polityki nominowany był trzykrotnie. Czwarty okazał się szczęśliwym.

Nagrodę wręczyli Janusz Gajos i Aneta Kyzioł pisząca o teatrze. Nagrodę w imieniu Borczucha odebrał jego kolega z teatru, przy okazji rozbawiając publiczność.

W kategorii Sztuki Wizualne doceniony został Norman Leto „za budowanie pomostów między sztuką a nauką”.

Fot. Adam Stępień / Agencja Gazeta

Jego ostatnie dzieło to pobudzający wyobraźnię, trzyczęściowy film „Photon” . Artysta porusza abstrakcyjne kwestie takie jak powstawanie materii, życia czy futurystyczną wizję świata. W obrazie „Photon” zagrał m.in. Andrzej Chyra.

Nagrodę w tej kategorii wręczył polski malarz białoruskiego pochodzenia Leon Tarasewicz – laureat Paszportu polityki z 2000 roku i Piotr Sarzyński. Leto zaprosił do kin na film i wyraził zaskoczenie, że znalazł się dystrybutor, który zdecydował się na film o fizyce kwantowej – jak powiedział twórca. Wkrótce ukaże się „Detoks”, książka Normana Leto artysty, który postanowił nie kończyć żadnych studiów.

Joanna Freszel otrzymała Paszport Polityki w kategorii Muzyka Poważna „za wszechstronność, kreatywność, precyzję, sceniczny wdzięk i swobodę śpiewania w najrozmaitszych stylach muzycznych”. Joanna Freszel to absolwentka, a aktualnie doktorantka warszawskiego Uniwersytetu Muzycznego. Ukończyła również ochronę środowiska na SGGW.

fot. Marcin Kmieciński /PAP

Paszport Polityki w kategorii Muzyka Popularna powędrował do zespołu Hańba! „za muzyczno-literacko-polityczną rekonstrukcję, która daje efekt zaskakujący: twórczo odświeża formułę folku i punka, a przy tym celnie opisuje dzisiejsze polskie konflikty i zagrożenia”.

fot. Baranowski /AKPA

Wcześniej zespół nosił nazwę Zbuntowana Orkiestra Podwórkowa Hańba!. Zespół debiutował w 2013 roku. Paszport Polityki w tej kategorii wręczyli Jacek Cygan  i Bartek Chaciński piszący o muzyce popularnej.

W kategorii Kultura Cyfrowa bezkonkurencyjni okazali się panowie z krakowskiego studia Bloober Team: Mateusz Lenart, Andrzej Mądrzak i Wojciech Piejk. Nagrodzono ich „za konsekwentne podążanie własną drogą i rzadką umiejętność godzenia twórczych ambicji z realiami trudnego dla wymagających produkcji rynku. Za imponującą, śmiałą artystyczną wizję i jej efektowną realizację w grze „Observer”.

Fot. Adam Stępień / Agencja Gazeta

Paszport Polityki w kategorii Kultura Cyfrowa wręczyli Ryszard Horowitz – polski fotografik tworzący w Stanach Zjednoczonych, prekursor komputerowego przetwarzania fotografii, współzałożyciel amerykańskiego Stowarzyszenia Fotografików Reklamowych APA i dziennikarz Edwin Bendyk.

Galę wręczenia Paszportów Polityki w Teatrze Wielkim-Operze Narodowej w Warszawie rozpoczął występ Moniki Brodki, a imprezę poprowadzili Jerzy Baczyński, redaktor naczelny tygodnika Polityka i Grażyna Torbicka. Galę muzycznie zakończyła Natalia Przybysz.

Twórcy nominowani do Paszportów Polityki 2018:

KATEGORIA FILM:
Piotr Domalewski
Paweł Maślona
Jagoda Szelc

KATEGORIA TEATR:
Michał Borczuch
Cezary Tomaszewski
Michał Walczak i Maciej Łubieński

KATEGORIA LITERATURA:
Anna Cieplak  za książkę „Lata powyżej zera” 
Paweł Sołtys  za książkę „Mikrotyki” 
Marcin Wicha

KATEGORIA SZTUKI WIZUALNE:
Ewa Axelrad
Norman Leto
Łukasz Surowiec

KATEGORIA MUZYKA POWAŻNA:
Joanna Freszel
Artur Zagajewski
Piotr Sałajczyk

KATEGORIA MUZYKA POPULARNA:
Hańba!
Marek Pędziwiatr
Stefan Wesołowski

KATEGORIA KULTURA CYFROWA:
Jakub Kuć, Artur Kordas, Gustaw Stachaszewski (Acid Wizard Studio)
Mateusz Lenart, Andrzej Mądrzak, Wojciech Piejko (Bloober Team)
Wojciech Pazdur (The Farm 51)

Zobacz podobne wpisy:

O autorze

Gandalf